Ustawa o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich - Rozdział 4

Ustawa o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich - Rozdział 4 Rozród zwierząt


Art. 29
1. W rozrodzie naturalnym zwierząt hodowlanych, z wyłączeniem koniowatych, wykorzystuje się reproduktory wpisane do ksiąg albo rejestrów, a w przypadku bydła – buhaje, których pochodzenie zostało potwierdzone wynikiem badania grup krwi lub markerów DNA.

2. W hodowli wykorzystuje się:

1) samice hodowlane gatunków bydło i świnie;

2) samice będące mieszańcami świń hodowlanych;

3) zarodki i komórki jajowe pochodzące od:

a) zwierząt hodowlanych gatunków bydło i świnie,

b) mieszańców świń hodowlanych;

4) owce i kozy oraz komórki jajowe i zarodki od nich pochodzące, które spełniają wymagania określone w przepisach Unii Europejskiej dotyczących dopuszczania do hodowli owiec i kóz.

3. W sztucznym unasiennianiu wykorzystuje się, z wyłączeniem koniowatych:

1) reproduktory:

a) wpisane do księgi albo rejestru,

b) których pochodzenie zostało potwierdzone wynikiem badania grup krwi lub markerów DNA – w przypadku buhajów,

c) ocenione na podstawie wyniku oceny własnych cech użytkowych, ich rozwoju osobniczego i poddane ocenie wartości hodowlanej, a w przypadku świń również pochodzące z linii hodowlanych, które zostały poddane ocenie wartości użytkowej i hodowlanej, lub

d) ocenione i dopuszczone do rozrodu w państwie członkowskim Unii Europejskiej – w przypadku bydła i świń;

2) nasienie pochodzące od reproduktorów:

a) wpisanych do księgi albo rejestru,

b) których pochodzenie zostało potwierdzone wynikiem badania grup krwi lub markerów DNA – w przypadku buhajów,

c) ocenionych na podstawie wyniku oceny własnych cech użytkowych, ich rozwoju osobniczego i poddanych ocenie wartości hodowlanej, a w przypadku świń również pochodzących z linii hodowlanych, które zostały poddane ocenie wartości użytkowej i hodowlanej, lub

d) ocenionych i dopuszczonych do rozrodu w państwie członkowskim Unii Europejskiej – w przypadku bydła i świń, lub

e) w ilości niezbędnej do przeprowadzenia oceny wartości hodowlanej lub oceny mieszańców w zakresie określonym dla poszczególnych gatunków w programach hodowlanych.

4. Wymagań określonych w ust. 3 pkt 1 lit. c i d oraz pkt 2 lit. c-e nie stosuje się do buhajów ras zagrożonych lub nasienia od nich pochodzącego, których wykorzystanie w sztucznym unasiennianiu wynika z realizacji programu hodowlanego dla księgi.

5. Reproduktory koniowatych lub nasienie od nich pochodzące wykorzystuje się w rozrodzie, jeżeli są wpisane do ksiąg lub rejestrów i spełniają wymagania określone w krajowym programie hodowlanym danej rasy lub odmiany w obrębie rasy.

6. Ocena wartości hodowlanej bydła i świń, o której mowa w ust. 3 pkt 1 lit. c i d oraz pkt 2 lit. c i d, jest przeprowadzana zgodnie z przepisami Unii Europejskiej dotyczącymi oceny wartości użytkowej i hodowlanej.
Art. 30
1. Podmiot prowadzący punkt kopulacyjny zgodnie z przepisami o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt:

1) wykorzystuje reproduktory spełniające wymagania określone w art. 29 ust. 1, a w przypadku koniowatych - spełniające wymagania określone w art. 29 ust. 5;

2) wydaje świadectwo pokrycia.

2. Podmiot wykorzystujący zarodki zgodnie z przepisami o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt wydaje zaświadczenie o przeniesieniu zarodków.

3. Do wydawania świadectw i zaświadczeń stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o wydawaniu zaświadczeń.
Art. 31
Jeżeli istnieją wątpliwości co do prawidłowej interpretacji wyników oceny, o której mowa w art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. c i d oraz pkt 2 lit. c i d, której poddano buhaje i knury, można wystąpić o wydanie opinii biegłego.
Art. 32
1. Wykorzystywanie w sztucznym unasiennianiu buhajów lub ich nasienia pochodzących z państwa niebędącego członkiem Unii Europejskiej, zwanego dalej „państwem trzecim”, wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rolnictwa.

2. Minister właściwy do spraw rolnictwa wydaje na czas określony zgodę, o której mowa w ust. 1, w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek właściciela lub posiadacza buhaja lub jego nasienia.

3. Do wniosku dołącza się pozytywną opinię właściwego związku hodowców lub innego podmiotu, prowadzących księgę lub rejestr, wydaną nie później niż w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku o jej wydanie.
Art. 33
1. W rozrodzie pszczół wykorzystuje się trutnie pochodzące od matek pszczelich wpisanych do ksiąg lub rejestrów dla linii hodowlanych pszczół lub od ich córek.

2. Sejmik województwa, na wniosek związku hodowców lub innego podmiotu, prowadzących księgę linii pszczół, może, w drodze uchwały, zakazać na terenie województwa lub jego części utrzymywania pszczół lub dopuścić utrzymywanie pszczół określonej linii. Zadanie to jest zadaniem z zakresu administracji rządowej.
Art. 34
1. Podmiot wykonujący usługi w zakresie sztucznego unasienniania:

1) zaopatruje się w nasienie wyłącznie u podmiotu posiadającego zezwolenie na pozyskiwanie, konfekcjonowanie, przechowywanie i dostarczanie nasienia lub przechowywanie i dostarczanie nasienia;

2) wykorzystuje nasienie od reproduktorów spełniających wymagania określone w art. 29 ust. 3 i 5 oraz art. 32 ust. 1;

3) wydaje zaświadczenie o wykonaniu zabiegu sztucznego unasienniania i prowadzi dokumentację w tym zakresie;

4) przekazuje do systemu informatycznego, o którym mowa w art. 6 pkt 2 lit. a, informacje o zabiegach sztucznego unasienniania wykonanych w stadach bydła ras mlecznych objętych oceną wartości użytkowej.

2. Informacja, o której mowa w ust. 1 pkt 4, jest przekazywana:

1) podmiotowi prowadzącemu system informatyczny w formie elektronicznej, w formacie przez niego określonym, niezwłocznie po wykonaniu zabiegu sztucznego unasienniania;

2) przez podmiot dostarczający nasienie, jeżeli zostało mu to zlecone przez podmiot prowadzący sztuczne unasiennianie; przekazanie to może nastąpić nieodpłatnie.

3. Zabiegi sztucznego unasienniania w ramach wykonywania usług, o których mowa w ust. 1, wykonują lekarze weterynarii, a także inne osoby, które:

1) złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin kończący szkolenie z zakresu sztucznego unasienniania danego gatunku zwierząt gospodarskich obejmujące:

a) zajęcia teoretyczne z zakresu:

– anatomii i fizjologii zwierząt,

– regulacji prawnych dotyczących organizacji hodowli i rozrodu zwierząt gospodarskich,

– selekcji i doboru zwierząt do kojarzeń,

– interpretacji informacji zawartych w dokumentach hodowlanych,

b) zajęcia praktyczne z zakresu:

– postępowania z nasieniem,

– wykonywania zabiegów sztucznego unasienniania;

2) uzyskały uprawnienia do ich wykonywania na terytorium innych państw członkowskich Unii Europejskiej i posiadają zaświadczenie potwierdzające nabycie tych uprawnień.

4. Szkolenie może być prowadzone przez podmiot, który uzyskał zgodę ministra właściwego do spraw rolnictwa.

5. Minister właściwy do spraw rolnictwa wydaje, w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek podmiotu, zgodę na prowadzenie szkolenia, jeżeli podmiot zamierzający je prowadzić przedstawi:

1) program szkolenia uwzględniający zakres, o którym mowa w ust. 3, oraz plan jego realizacji;

2) wzór zaświadczenia o ukończeniu szkolenia;

3) tryb powoływania komisji egzaminacyjnej oraz kwalifikacje osób wchodzących w jej skład;

4) sposób przeprowadzania egzaminu kończącego szkolenie;

5) zakres informacji zawartych w protokole, o którym mowa w ust. 8.

6. Podmiot, o którym mowa w ust. 4, powołuje komisję egzaminacyjną w celu przeprowadzenia egzaminu kończącego szkolenie.

7. W skład komisji egzaminacyjnej mogą wchodzić osoby, które posiadają wykształcenie wyższe uzyskane na kierunku:

1) zootechnika, weterynaria lub rolnictwo, lub

2) innym niż określony w pkt 1 oraz złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin kończący szkolenie z zakresu sztucznego unasienniania danego gatunku zwierząt gospodarskich.

8. Komisja egzaminacyjna niezwłocznie po przeprowadzeniu egzaminu sporządza protokół z jego przebiegu.

9. Podmiot, o którym mowa w ust. 4, na podstawie protokołu zawierającego wyniki przeprowadzonego egzaminu wydaje zaświadczenie o ukończeniu szkolenia.

10. Minister właściwy do spraw rolnictwa cofa, w drodze decyzji administracyjnej, zgodę, o której mowa w ust. 5, jeżeli podmiot prowadzący szkolenie:

1) nie realizuje programu szkolenia;

2) nie wydaje zaświadczeń o ukończeniu szkolenia lub wydaje zaświadczenia niezgodne ze wzorem;

3) nie powołuje komisji egzaminacyjnej lub powołuje w jej skład osoby, które nie posiadają wymaganych kwalifikacji;

4) nie spełnia warunku określonego w ust. 8.
Art. 35
1. Działalność w zakresie:

1) pozyskiwania, konfekcjonowania, przechowywania i dostarczania nasienia,

2) przechowywania i dostarczania nasienia

– może być prowadzona po uzyskaniu zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa.

2. Minister właściwy do spraw rolnictwa wydaje zezwolenie na prowadzenie działalności, o której mowa w ust. 1, w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek podmiotu, który:

1) wskaże miejsce i zasięg terytorialny prowadzenia działalności, która ma być objęta zezwoleniem;

2) przedstawi, w przypadku działalności określonej w ust. 1 pkt 1, program oceny i selekcji reproduktorów pozytywnie zaopiniowany przez związek hodowców lub inny podmiot, prowadzące księgę albo rejestr, oraz związek hodowców lub inny podmiot, które zostały upoważnione przez ministra właściwego do spraw rolnictwa do prowadzenia oceny wartości użytkowej lub hodowlanej zwierząt gospodarskich, których dotyczy program, dla każdego gatunku i rasy zwierząt gospodarskich.

3. Do wniosku o wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, dołącza się decyzję wydaną przez powiatowego lekarza weterynarii o spełnianiu wymagań weterynaryjnych określonych w przepisach o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt do prowadzenia działalności w zakresie określonym w ust. 1.

4. Podmiot, który uzyskał zezwolenie na prowadzenie działalności, o której mowa w ust. 1 pkt 1, informuje powiatowego lekarza weterynarii właściwego ze względu na miejsce jej prowadzenia o liczbie zwierząt gospodarskich poszczególnych gatunków przeznaczonych do produkcji nasienia i miejscu ich utrzymywania.

5. Minister właściwy do spraw rolnictwa cofa zezwolenie na prowadzenie działalności wymienionej w ust. 1, jeżeli nie jest realizowany program oceny i selekcji reproduktorów, o którym mowa w ust. 2 pkt 2.
Art. 36
Przepisów art. 29, art. 33 i art. 35 ust. 1 nie stosuje się do badań naukowych i prac rozwojowych prowadzonych w dziedzinie hodowli i rozrodu zwierząt gospodarskich przez jednostki badawczo-rozwojowe, instytuty naukowo-badawcze i szkoły wyższe.
Art. 37
Program oceny i selekcji reproduktorów, mający na celu zapewnienie postępu hodowlanego lub zachowanie określonych cech, obejmuje w szczególności:

1) zasady wyboru:

a) reproduktorów na ojców następnego pokolenia,

b) samic na matki reproduktorów;

2) sposób i zasady doboru rodziców w celu uzyskania następnego pokolenia reproduktorów;

3) zasady selekcji potomstwa męskiego oraz sposób prowadzenia oceny tego potomstwa;

4) zasady i metody oceny wartości hodowlanej reproduktorów;

5) zakres i cel wykorzystywania rozpłodników i materiału biologicznego.
Art. 38
1. Produkcję piskląt prowadzi się przy wykorzystaniu jaj wylęgowych pochodzących od rodów wpisanych do ksiąg lub mieszańców wpisanych do rejestrów.

2. Pisklęta hodowlane drobiu mogą być wprowadzone do obrotu, jeżeli pochodzą od rodów wpisanych do ksiąg lub mieszańców wpisanych do rejestrów.
Art. 39
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia:

1) warunki zootechniczne, jakie powinien spełniać materiał biologiczny,

2) warunki i tryb wydawania i przechowywania świadectw pokrycia, zaświadczeń o wykonaniu zabiegu sztucznego unasienniania lub przeniesienia zarodków oraz ich wzory

– mając na względzie zapewnienie bezpiecznego obrotu materiałem biologicznym oraz ujednolicenie informacji zawartych w tych dokumentach.
Art. 40
Dopuszcza się przywóz bydła, świń, owiec, kóz i koniowatych oraz materiału biologicznego od nich pochodzącego z terytorium państwa trzeciego, jeżeli:

1) zwierzęta te zostały wpisane lub pochodzą od zwierząt gospodarskich wpisanych do ksiąg lub rejestrów prowadzonych przez podmioty,

2) są zaopatrzone w świadectwa potwierdzające ich pochodzenie

– określone w przepisach Unii Europejskiej dotyczących handlu z państwami trzecimi.